The idea earned a warm reception from leading economists and prominent Europeans attending the session, aldus Euractiv. Die session kun je bekijken op Bloomberg; je kunt er ook (rond tijdpunt 1:13)  horen hoe ons monetair genie een federaal Europa uit zijn mouw schudt door de bestaande instellingen in de juiste vakjes te stoppen (de Raad als hogerhuis, het Europees parlement als lagerhuis, het Europees Hof van Justitie als Hooggerechtshof…) De commissievoorzitter zou wel zo snel mogelijk verkozen moeten worden door het Europees parlement om hem de nodige autoriteit te geven in het governance-gebeuren. En de financiële politiek “moet onttrokken worden aan de soevereine staten, en in het centrum beslist”…  (hm)

17 mei 2012

Op 31 mei kunnen de Ierse kiezers zich in een referendum uitspreken over het EU begrotingspact. Alleen in Ierland, waar dit een grondwettelijke verplichting is, wordt dit verdrag aan de kiezers voorgelegd. De rest van de 500 miljoen inwoners van Europa hebben die kans niet. Toch is dit verdrag van grote invloed op de toekomst van Europa en haar inwoners. Het pact verplicht de ondertekenende landen  om een zeer scherp bezuinigingsbeleid door te voeren waardoor de armoede en ellende alleen maar verder toe zal nemen. Ook ondergraaft dit pact de democratie in Europa nog verder door ongekozen Europese bureaucraten vergaande bevoegdheden te geven over nationaal beleid en de kaders voor het beleid voor de komende jaren nu al onwrikbaar vast te leggen.

In verschillende  Europese landen worden daarom acties om de Ieren aan te moedigen ook in onze naam NEE te zeggen.  In België en in Nederland zijn de acties op woensdag 23 mei, in Den Haag om 10 uur bij de ambassade op de Scheveningseweg 112, in Brussel om 18 uur in de Wetstraat, tussen Schumanplein en Jubelpark.

Het begrotingspact

Op 2 maart tekenden 25 van de 27 Europese regeringsleiders het begrotingspact,  officieel het ‘Verdrag inzake stabiliteit, coördinatie en bestuur in de economische en monetaire unie’. Alleen de Britse en Tsjechische regering hapten niet. Normaal gesproken is een EU verdrag alleen geldig als alle (27) lidstaten mee doen. Maar net als bij de Europese Grondwet – die in 2005 in referenda in Frankrijk en Nederland werd verworpen (om een tijdje later met een ander jas als het verdrag van Lissabon toch aangenomen te worden) heeft men ook hier een truc bedacht. Het begrotingspact is officieel geen EU verdrag, maar een verdrag van 25 EU lidstaten. Maar in zijn gevolgen zou het even verwerpelijk zijn als alle andere pacten, verordeningen en richtlijnen die de Europese leiders de voorbije twee jaar op de bevolking hebben losgelaten. Kortom: het blaft als een hond, het bijt als een hond en het schijt als een hond, maar we noemen het iets anders.

Anorexiapact

De kern van het pact is de regel dat het overheidstekort van de lidstaten niet meer dan 0,5% van het Bruto Binnenlands Product (BBP) mag bedragen. Die ‘gouden regel’ moeten de lidstaten in hun nationale wetgeving opnemen, bij voorkeur in de grondwet. Op die manier kunnen de neoliberale heelmeesters ook over hun graf heen regeren. Als de Europese Commissie in het vervolg vindt dat een van de landen zich niet of niet voldoende aan die gouden regel heeft gehouden kan het land een boete worden opgelegd tot 0,1% van het BBP, vele honderden miljoenen euro’s. Ook afzonderlijke landen kunnen sancties tegen andere landen in werking zetten. Als het ene land van mening is dat een ander land zich niet, of niet voldoende aan de regels van het pact houdt, kan het de betrokken lidstaat voor het Europese Hof van Justitie dagen die dan een bindende uitspraak  doet en een sanctie oplegt.

Ook voor de staatsschuld kent het pact strenge regels. Als die groter is dan 60% van het BBP moet die volgens een bepaalde formule worden afgebouwd. Ook zijn de lidstaten volgens het pact verplicht om alle belangrijke economische hervormingen die ze van plan zijn door te voeren van tevoren met de Europese instellingen en de andere lidstaten te coördineren.

Het begrotingspact bouwt voort op Europese wetten en regels die er de afgelopen tijd al in Europa zijn aangenomen over het economisch bestuur en ze verscherpt die. Omdat een verdrag als het eenmaal is vastgelegd slechts met instemming van alle verdragspartners gewijzigd kan worden, legt een verdrag de regels veel sterker vast.

Het komt er op neer dat na aanname van dit pact de bewegingsruimte voor afzonderlijke landen als het gaat om hun begroting en economisch beleid minimaal wordt. Overal moet het zelfde anorexia beleid worden gevoerd. In Griekenland zien we waar dat toe leidt. Dit pact is niet alleen een aanval op de economische- en sociale rechten van de bevolking maar ook op de democratische rechten. Op het recht van de  bevolking om zelf haar toekomst te mogen en kunnen bepalen. Om zelf haar maatschappij zo in te mogen richten als het haar goeddunkt.

Nog niet beslist

De 25 regeringsleiders hebben het pact in maart ondertekend. Maar daarmee is de zaak gelukkig nog niet beklonken. Ook de parlementen in de verschillende landen moeten er mee instemmen voordat er van ratificatie sprake is. In Ierland wordt er op 31 mei een referendum over het pact gehouden. Een Iers NEE kan het pact niet voor heel Europa tegen houden, want dat treed in werking als 12 landen het geratificeerd hebben. Maar een Iers NEE, of zelfs een sterke Ierse minderheid tegen het pact, kan wel voor heel Europa een belangrijk signaal zijn. Daarom wordt er vanuit de Europese instellingen en regeringen van alles gedaan om de Ierse burgers tot een JA te bewegen. Daarom is er voor ons alle reden om het Ierse NEE te steunen. Om de verdere afbraak van de economie, van sociale verworvenheden en van de democratie in Europa te helpen voorkomen.

Maar Counterspin collective maakte er voor de NO-campaigners een sappige remix van, en die kun je hier bekijken:



 

Bron: Globalinfo

OPGEPAST: de link blijft slechts actief tot 15 mei.

Dank aan Marie-Louise voor de wenk.

Maar nu de hele EU de anorectische toer is opgegaan, werd ook deze uitgave geschrapt. “The huge increase in the estimated cost of attending the summit is simply not justifiable, especially at a time when many Europeans are faced with economic hardship,” zei de voorzitter van de parlementaire commissie milieuzaken, de Duitse SPD-er Matthias Groote. Geen officiële afvaardiging van het Europees parlement dus in Rio.

Bezuinigen op het parlement als heel Europa kreunt onder de besparingswoede lijkt op het eerste gezicht niet zo gek, of toch op zijn minst een goede pr-stunt. Maar als het argument  gezien de beperkte invloed die het Europees Parlement kan uitoefenen aanvaard wordt, kan er nog héél veel geknipt worden in de uitgaven. Je kunt je zelfs afvragen of je moet geld stoppen in een parlement dat geen wettelijk initiatiefrecht heeft (dat het monopolie is van de Europese Commissie). Een parlement dat bovendien maandelijks 10 miljoen € uitgeeft voor de karavaan Brussel-Straatsburg-Brussel. En is 6080 € netto  plus 4299 € onkostenvergoeding per maand voor elk van de 754 parlementsleden wel verantwoord gezien hun beperkte invloed ?

In oktober 2011 opende het Europarlement nog zijn ‘museum’ in Brussel, het Parlementarium, dat geen enkele wetenschappelijke waarde heeft, niettegenstaande zijn prijskaartje van 21 miljoen €. Als er dan geen paar duizend euro afkunnen voor een waarnemer op een (hopelijk) belangrijke duurzaamheidsconferentie, lijkt het erop dat het parlement niet over de gave des onderscheids beschikt. (hm)

Corporate Europe Observer (CEO) vierde zijn vijftiende verjaardag met een uiterst geslaagde ‘party’. Tweehondervijftig militanten van sociale bewegingen uit heel Europa discussieerden twee dagen in het Huis van Internationale Verenigingen in Brussel: hoe de soberheidspolitiek bekampen, hoe tot een ander Europa komen?
CEO bouwde zich in de voorbije vijftien jaar gaandeweg een stevige reputatie op met zijn onderzoek naar de duistere wereld van de bedrijfslobby’s in Brussel. En dit is vaak de invalshoek om ook algemener gedocumenteerde analyses uit te brengen over het ondemocratisch Europa, de soberheidspolitiek, de klimaatpolitiek enz. CEO beperkt zich trouwens niet tot studiewerk, zijn medewerkers zijn ook present waar er actie is. In tegenstelling met de “echte” ceo’s is CEO een echte teamplayer, die in allerlei samenwerkingsverbanden terug te vinden is. De ‘verjaardagsparty’ was trouwens samen georganiseerd met het Transnational Institute (TNI) .

Naast de vele aanwezigen was er ook een afwezige: Walden Bello, die als stichter van Focus on the Global South een visie op de Europese crisis had moeten geven vanuit het perspectief van het Zuiden. Dat was echter zonder Binnenlandse Zaken in Brussel gerekend: Bello werd de toegang tot België ontzegd toen hij op Zaventem geland was. Nochtans voorzien van een diplomatiek paspoort (hij zetelt in het Filippijns parlement), tussenkomst van de Filippijnse ambassade en de koepel van Vlaamse ontwikkelingsorganisaties 11.11.11 werd hem door Binnenlandse Zaken een visum geweigerd, en moest hij het land onverrichterzake verlaten. Een fraai staaltje van gastvrijheid in de hoofdstad van Europa! Minister Milquet heeft blijkbaar merkwaardige opvattingen over grenscontrole; half april werden  sympathisanten van de Palestijnse zaak die in Zaventem wilden inschepen voor Israël niet eens toegelaten een vliegtuig te nemen, omdat Israël hiermee niet ingenomen was!

Onder de sprekers die de toegang tot België niet ontzegd werden vernoemen we onder andere de Ierse voortrekkers van de Ierse NO campagne Andy Storey en Brendan Young. Momenteel is het Iers referendum (31 mei) over het begrotingsverdrag, terecht ‘austerity treaty’ genoemd, de focus van het linkse verzet tegen de soberheidspolitiek in Europa. In dit verband werd tijdens de conferentie de verkiezing van François Hollande als Frans president weliswaar als wenselijk geacht in verschillende tussenkomsten, evenwel zonder illusies in een radicale ommedraai in de sociaal-democratische Europese opstelling.

Een inbreng van de vakbondswereld was er in de persoon van Jan Willem Goudriaan van EPSU, de Europese koepel van vakbonden bij de openbare diensten; EPSU sponsorde trouwens ook de conferentie. Ook Felipe Van Keirsbilck, secretaris-generaal van de CNE ( franstalige Belgische christelijke bediendenbond) en ten persoonlijken titel zeer actief in de opbouw van een Europese tegenbeweging, gaf een eindbeschouwing bij het afsluiten van de conferentie; hij had het – terecht – over de noodzaak aan actie, want ook het beste memorandum, de ronkendste motie zal the bastards (de term is van de deftige Susan George, vanzelfsprekend ook prominent aanwezig op de conferentie) niet tegenhouden. Natuurlijk waren de gevestigde politieke partijen volledig afwezig, maar het is toch merkwaardig dat geen enkele europarlementariër van Verenigd Europees Links (waarin de Nederlandse SP, Die Linke, PCF …) de weg naar dit evenement gevonden had. Er waren wel enkele van hun parlementaire medewerkers aanwezig; we ontmoetten zelfs enkele medewerkers van de Nederlandse PvdA-fractie in het Europees parlement.

Wie niet op de verjaardagsparty aanwezig kon zijn, kan een aantal voorgestelde analyses terugvinden op de CEO website. We willen hieronder alleen  een paar  kanttekeningen plaatsen bij wat ons speciaal is opgevallen.

Over de eurocrisis zelf werd een zeer heldere uiteenzetting gegeven door de Britse economist en docent in Berlijn,  Trevor Evans (zie video). Het gaat over een systeemcrisis van het neoliberaal kapitalisme, maar de’eigenzinnige’ principes die ten grondslag liggen aan de Europese monetaire unie (“never seen in the history of human kind”) geven aan deze crisis in Europa een uitzichtloze dynamiek. Wie de brochure “Europa en de crisis“  van Ander Europa gelezen heeft, kon zich in deze analyse terugvinden.

Een belangrijke en verheugende vaststelling is dat militanten uit Oost-Europa stilaan de weg gevonden hebben naar dergelijke bijeenkomsten en er ook verslag uitbrengen over de schrijnende toestand in hun landen. In Hongarije, Polen, Roemenië, Tsjechië… zijn ook mensen actief, in veel moeilijker omstandigheden dan hier. Over de toestand in die landen vernemen we in de media  nog minder dan over Griekenland of Portugal; de crisis heeft er nochtans niet alleen armoede en precariteit tot gevolg, maar zelfs de dood in de winterkou. Maar ook de aanwezigheid van militanten uit Finland, Oostenrijk en Duitsland is van zeer groot belang, en bewijst dat de vraag naar een ander Europa in het hele continent leeft, in de ‘kern’ zowel als in de periferie. Spreker uit Duitsland was trouwens Alexis Passadakis, waarvan Ander Europa vroeger reeds een artikel bracht.  In Duitsland is de verzetsbeweging nu volop bezig met Blockupy Frankfurt , de acties in het hol van de Europese financie van 16 tot 19 mei. Het gemeentebestuur (CDU-Grünen) heeft al zijn positie bekendgemaakt door een betogingsverbod in te stellen …
Ook de verklaring Europa neu begründen van Duitse vakbondsmilitanten en academici, door deze site meteen bekendgemaakt als een belangrijk initiatief, werd op de conferentie als dusdanig aangehaald.

Uit Zuid-Europa waren er o.a. Spaanse bijdragen van Miren Etxezarreta (“we kunnen er niet buiten het probleem van de macht aan te kaarten”) en Ester Vivas , die o.a. wees op de sterke achteruitgang van de democratische rechten en de stigmatizering van de verzetsbeweging; voorts  Jorge Fael (vakbond van de lokale besturen) en Mariana Mortágua (Links Blok) voor Portugal en via een internetverbinding kon een videoconferentie belegd worden met een spreker uit Athene.

Naast de uiteenzettingen in plenaire zitting waren er ook werkbijeenkomsten in kleinere groepen. Daar werd enerzijds gediscussieerd over een actieplan en over een gemeenschappelijke verklaring,  Stop the EU’s antidemocratic austerity policies – for a different Europe, die dan plenair werd goedgekeurd; anderzijds werd in themagroepen ingegaan op diverse problematieken: financiële markten, vakbonden, ‘green economy’, economic governance, schuld, privatizeringen (in het bijzonder: water) en corporate lobbying.

Op het praktische vlak werd besloten een netwerk op te zetten om nauwer contact met elkaar te onderhouden, analyses en actieplannen uit te wisselen.

Op al deze terreinen was de conferentie een zeer positieve etappe. Veel deelnemers zien elkaar (en u?) weldra terug op één van de vele actie-initiatieven van de volgende weken:

• 12 mei, Real democracy now betogingen http://www.globalchange.be/nl/ (zo in Brussel, 13u Noordstation)
• 16-19 mei Frankfurt http://www.european-resistance.org/nl/frontpage
• 20 juni, actiedag rond Rio+20 http://rio20.net/en/